Page 7 - Gazete Manas
P. 7
lık'13 HABER 7
Кызыктарга бай өздүк архив Hayatın
Саадат Токтоболот кызы
Saadat Toktobolot kızı
Gizemli Yaratılışı:ЭГИЗДЕР ДҮЙНӨСҮ
İKİZLER
Акыркы убакта дүйнө жүзүндө эгиз төрөлгөндөрдүн саны арбып
келет. Табияттагы өзгөчө кубулуш болгон эгиздер жана алардын
жашоосу ар дайым адамзаты үчүн чоң кызыгуу жаратат. Ушундан
улам “эгиздер” тууралуу кызыктарды издеп көрдүк.
Гемеллология - гыс окшош келет. Ал эми эки дуктан өзүмдү жоопкерчилик- Yeryüzünde geçen zamanla birlikte dünyaya ikiz olarak gelen
эгиздер жөнүндөгү жумурткадан пайда болгон түү сезем”-дейт. çocuk sayısında da artış gözlenmektedir. Hayatta farklı bir yaratılış
эгиздер бир туугандай эле кө-
илим рүнөт. Азыркы мезгилде жа- Эгиз болуп özelliğine sahip olan ikizlerin yaşamları her zaman insanlık için
салма уруктандыруу аркылуу gizemli bir varoluştur. Bu nedenle ikizlerin ilgi çekici olan yanlarını
Эгиздер – энеден бир эле да төрөлүп жаткан эгиздер көп. жаралганыбыз үчүн
мезгилде эки, үч жана андан Учурда мындай уруктандыруу araştırdık.
көп төрөлгөн балдар. Муну бардык адамдарга эле жетки- Кудайга миң мертебе
изилдеген илим гемеллология ликтүү болуп калды,” – дейт Fakir Olan Bölgelerde Anne ve Çocuk Sağlığı Koru- Medina’dan 20 dakika önce doğ-
деп аталат. Статистика боюнча Р.Агайдаров. Руслан мырза ыраазыбыз! Doğum Oranları Daha ma Merkezi Başhekimi Ruslan duğum için kendimi ona karşı so-
дүйнөдө 70 миллиондон ашык өз тажрыйбасында эгиздер эң Agaydarov şu açıklamaları yaptı: rumlu hissediyorum" dedi.
эгиз жашайт. Эгиздердин тө- узак 1 саат айырма менен тө- КТМУнун бүтүрүүчүлө- Yüksek "Bugüne kadar uzmanlar bu ko-
рөлүшүндө эненин жашы дагы рөлгөн учурлар болгондугун рү, учурда “Прогрессивдүү nuyla ilgili bir çok araştırma yap- İkiz doğduğumuz için daima
чоң роль ойнойт, тактап айт- кошумчалады. демилгелер” фондунун жетек- İkizler doğum sırasında aynı mışlardır. Tek ve çift yumurta
канда, 30-34 жаштагы айымдар чилери эгиз ага-инилер Аман- anda iki ya da daha fazla sayıda ikizleri vardır. Tek yumurta ikiz- Allah’a şükrediyoruz
2 жумурткадагы эгиздерди, ал “20 мүнөткө гелди жана Эсенгелди Жума- doğan çocuklardır. Kilosu ve leri her yönüyle birbirlerine çok
эми 34-39 жаштагылар үч эгиз- улуу болгондуктан диловдорду да кепке тарттык. boy uzunluğu bakımından bir- benzerken, çift yumurta ikizleri Kırgızistan Türkiye Manas
дерди жарыкка алып келишет. Алардын бири Эсенгелди: birinden farklı özellikler göste- birbirine kardeş olarak benzerlik Üniversitesi mezunları, İleri Gi-
Аймактардын экологиясына ал үчүн өзүмдү “Мектепте окуп жүргөн кези- rebilirler. İkizleri araştıran bilim gösterirler. Günümüzde tüp be- rişimciler Vakfı’nın yöneticileri
жараша эгиздер аз же көп тө- жоопкерчиликтүү биздеги бир окуя эсимден кет- ise Gemellologiya olarak adlan- bek yöntemiyle dünyaya gelen Amangeldi ve Esengeldi Cuma-
рөлүшөрүн окумуштуулар пейт. Эгизимдин буту ооруп, dırılır. Dünyada ikizler yönünde ikiz sayısı oldukça fazladır. Bu dılov kardeşler ile sohbet ettik.
изилдеп чыгышкан. Изилдөө- сезем” ооруканага алып бардык. yapılan istatistiklere bakarsak, yöntem günümüzde dünyanın Esengeldi: "Okuldayken yaşadı-
чүлөр экологиясы таза аймак- Ооруканага атамдар эгизим- yeryüzünde 70 milyondan fazla her tarafında kullanılmaktadır" ğımız bir olay bugüne kadar aklı-
тарда эгиздер аз төрөлөт, ал Коомчулукка белгилүү, эгиз ди көтөрүп кирип кетишкен ikiz vardır. Genellikle çift yu- dedi. mızdan hiç çıkmadı. Kardeşimin
эми экологиясы кир аймакта актрисалар Мадина жана Ме- эле. Анан беш мүнөттөн ки- murta ikizleri anne 30 ile 34 ya- ayağı çıktığından dolayı hasta-
көп төрөлөт деген жыйынтык- дина Талипбековалар бири-би- йин мен ооруканадан чуркап şındayken, tek yumurta ikizleri 20 dakika büyük olduğum neye götürdük, ben hastanedeki
ка келишкен. рине куюп койгондой окшош чыгып келе жатсам жаңы эле ise anne 34 ile 39 yaşındayken için ona karşı kendimi odasından koşa koşa çıkarken,
болгондуктан көргөн адамдар эгизимди ооруканага жаткыз- dünyaya gelir. Uzmanlar ikizle- sorumlu hissediyorum önüme kardeşimin doktoru çıkıp
Бир саат айырма айырмалай албай кыйналы- ган доктурлар алдымдан чы- rin çok veya az doğmasını bölge- ‘Sen burda mısın? İyileştin mi?’
менен төрөлгөн шат. Эгиздердин бири Медина: гып калышып, “Ай, эмне сен lerin ekolojisine bağlamaktadır. İkiz aktrisler Medina ve Ma- diye şaşkınlıkla bakakalmıştı. Bu
учурлар болгон “Бул жашоодо өзүмө окшош басып калдыңбы?”- деп аябай Araştırmacılar ekolojisi temiz dina Talipbekova birbirine çok olayı hatırladığımız zaman ikimiz
жана жакын адамым бар экени үрөйлөрү учкан (күлүп). Бул olan bölgelerde ikizlerin az sayı- benzedikleri için insanlar çoğu de gülmekten kırılıyoruz. Bizi
Эгиздер тууралуу маалы- өтө кубандырат. Экөөбүздүн окуяны азыркыга чейин эстеп, da dünyaya geldiğini, buna karşı- zaman birbirinden ayıramıyor- görenler ikimizi birbirine çok ka-
мат алуу үчүн “Эне жана бала- келечекке койгон максаттары- күлүп калабыз. Экөөбүздү аб- lık olarak ekolojik düzeni bozuk lar. Medina: "Hayatta kendime rıştırıyorlar ama biz buna alıştık.
ны коргоо борборунун” төрөт быз бир жана ар дайым жаңы дан көп алмаштырышат. Бирок olan ve kirliliğin çok olduğu böl- benzeyen ve çok samimi birisinin İsimlerimizi karıştırmalarına rağ-
бөлүмүнүн башчысы Руслан нерселерди өздөштүрүү менен көнүп калганбыз, кимибиздин gelerde ise bu oranın çok yüksek varlığı beni mutlu ediyor. İkimi- men, hangi isimle çağırsalar se-
Агайдаров: “Бүгүнкү күнгө көп убактыбызды бирге өткөр- атыбызды атап кайрылбасын, olduğunu gösteren bir tabloyla zin de hayattaki hedefleri aynı ve lam veriyoruz" dedi. Amangeldi
чейин окумуштуулар бул кө- гөнгө аракет кылабыз”-десе, алик алып жада калса сүйлөшө karşılaşmışlardır. her zaman yeni şeyleri öğrenerek, ise: "Bizim hayattaki amaçlarımız
рүнүштүн себебин изилдөө Мадина болсо: “Мүнөзүбүз эки беребиз" - деди. "Экөөбүздүн birlikte vakit geçirmeye çalışıyo- ve hayallerimiz birbirinden farklı
менен алек. Бир жумурткадан башка болгонуна карабастан, жашоодогу максатыбыз, багы- En geç bir saat arayla doğan ruz" şeklinde konuştu. Madina değildir. Bence bunun için birbi-
жана эки жумурткадан пай- бири-бирибизди жарым сөзү- тыбыз, ойлорубуз, тилегибизде ikizler var ise: "Karakterlerimiz birbirine rimize çok yakınız"diye ekledi.
да болгон эгиздер бар. Бир бүздөн, көз караштарыбыздан айрыма жок” - деп кошумчала- benzememesine rağmen her ko-
жумурткадан пайда болгон эле түшүнөбүз. Мен Медина- ды Амангелди. Sağlık kurumlarından bu nuda çok iyi anlaşabiliyoruz. Ben
эгиздер бири-биринен ажыра- дан 20 мүнөткө улуу болгон- konuyla ilgili bilgi almak için
Эгиздер тууралуу İkizler hakkında
ilginç gerçekler:
1. Эгиздердин 25 пайызы сологой болушат. эмне билебиз? 1. İkizlerin %25’i solak olurlar.
2. 1971-жылы австралиялык 19 жаштагы Жеральдина Бродерик 9 эгиз балалуу болгон. 2. 1971 yılında 19 yaşındaki Avustralyalı Jeraldina Broderik 9 ikiz çocuğu dünyaya getirmiştir. Bu
Мындай көрүнүш тарыхта алгачкы жолу болуп, “Гиннес” рекорддор китебине каттал- olay Ginnes Rekorlar Kitabı’na girmiştir. Guinnes Rekorlar Kitabı’nın yazarları da ikizlerdir.
ган. Баса, “Гиннес” рекорддор китебинин түзүүчүлөрү – эгиздер.
3. Дүйнө жүзүндө эгиздер эң көп төрөлгөн өлкө – Шотландия. Бул өлкөдө ар бир 40-тө- 3. Dünyadaki ikizlerin en çok sayıda doğduğu ülke İskoçya’dır. Bu ülkede doğum yapan her 40
рөттө эгиздер жарыкка келет. kadından biri ikiz doğum yapmaktadır.
4. Тарыхта эң оор салмакта төрөлгөн эгиздер – 12 кг 300гр болгон. 4. Tarihte en çok kiloyla doğan ikizler 12 kilo 300 gramla doğmuştur.
5. Көпчүлүк эгиздердин тагдыры окшош болот. Төрөлгөндө эле бири биринен ажыраса 5. İkizlerin çoğunluğunun kaderleri birbirlerine benzerler. Yani doğduklarında birbirinden ayrıl-
да, мүнөзү окшош болуп, окшош ооруга чалдыгып, окшош окуяларга туш болушуп salar bile kişilikleri aynı olup, aynı saatte aynı olayları yaşayıp, aynı saatte ölebilirler.
жана бир убакта каза болушат.
Кызыктарга бай өздүк архив Hayatın
Саадат Токтоболот кызы
Saadat Toktobolot kızı
Gizemli Yaratılışı:ЭГИЗДЕР ДҮЙНӨСҮ
İKİZLER
Акыркы убакта дүйнө жүзүндө эгиз төрөлгөндөрдүн саны арбып
келет. Табияттагы өзгөчө кубулуш болгон эгиздер жана алардын
жашоосу ар дайым адамзаты үчүн чоң кызыгуу жаратат. Ушундан
улам “эгиздер” тууралуу кызыктарды издеп көрдүк.
Гемеллология - гыс окшош келет. Ал эми эки дуктан өзүмдү жоопкерчилик- Yeryüzünde geçen zamanla birlikte dünyaya ikiz olarak gelen
эгиздер жөнүндөгү жумурткадан пайда болгон түү сезем”-дейт. çocuk sayısında da artış gözlenmektedir. Hayatta farklı bir yaratılış
эгиздер бир туугандай эле кө-
илим рүнөт. Азыркы мезгилде жа- Эгиз болуп özelliğine sahip olan ikizlerin yaşamları her zaman insanlık için
салма уруктандыруу аркылуу gizemli bir varoluştur. Bu nedenle ikizlerin ilgi çekici olan yanlarını
Эгиздер – энеден бир эле да төрөлүп жаткан эгиздер көп. жаралганыбыз үчүн
мезгилде эки, үч жана андан Учурда мындай уруктандыруу araştırdık.
көп төрөлгөн балдар. Муну бардык адамдарга эле жетки- Кудайга миң мертебе
изилдеген илим гемеллология ликтүү болуп калды,” – дейт Fakir Olan Bölgelerde Anne ve Çocuk Sağlığı Koru- Medina’dan 20 dakika önce doğ-
деп аталат. Статистика боюнча Р.Агайдаров. Руслан мырза ыраазыбыз! Doğum Oranları Daha ma Merkezi Başhekimi Ruslan duğum için kendimi ona karşı so-
дүйнөдө 70 миллиондон ашык өз тажрыйбасында эгиздер эң Agaydarov şu açıklamaları yaptı: rumlu hissediyorum" dedi.
эгиз жашайт. Эгиздердин тө- узак 1 саат айырма менен тө- КТМУнун бүтүрүүчүлө- Yüksek "Bugüne kadar uzmanlar bu ko-
рөлүшүндө эненин жашы дагы рөлгөн учурлар болгондугун рү, учурда “Прогрессивдүү nuyla ilgili bir çok araştırma yap- İkiz doğduğumuz için daima
чоң роль ойнойт, тактап айт- кошумчалады. демилгелер” фондунун жетек- İkizler doğum sırasında aynı mışlardır. Tek ve çift yumurta
канда, 30-34 жаштагы айымдар чилери эгиз ага-инилер Аман- anda iki ya da daha fazla sayıda ikizleri vardır. Tek yumurta ikiz- Allah’a şükrediyoruz
2 жумурткадагы эгиздерди, ал “20 мүнөткө гелди жана Эсенгелди Жума- doğan çocuklardır. Kilosu ve leri her yönüyle birbirlerine çok
эми 34-39 жаштагылар үч эгиз- улуу болгондуктан диловдорду да кепке тарттык. boy uzunluğu bakımından bir- benzerken, çift yumurta ikizleri Kırgızistan Türkiye Manas
дерди жарыкка алып келишет. Алардын бири Эсенгелди: birinden farklı özellikler göste- birbirine kardeş olarak benzerlik Üniversitesi mezunları, İleri Gi-
Аймактардын экологиясына ал үчүн өзүмдү “Мектепте окуп жүргөн кези- rebilirler. İkizleri araştıran bilim gösterirler. Günümüzde tüp be- rişimciler Vakfı’nın yöneticileri
жараша эгиздер аз же көп тө- жоопкерчиликтүү биздеги бир окуя эсимден кет- ise Gemellologiya olarak adlan- bek yöntemiyle dünyaya gelen Amangeldi ve Esengeldi Cuma-
рөлүшөрүн окумуштуулар пейт. Эгизимдин буту ооруп, dırılır. Dünyada ikizler yönünde ikiz sayısı oldukça fazladır. Bu dılov kardeşler ile sohbet ettik.
изилдеп чыгышкан. Изилдөө- сезем” ооруканага алып бардык. yapılan istatistiklere bakarsak, yöntem günümüzde dünyanın Esengeldi: "Okuldayken yaşadı-
чүлөр экологиясы таза аймак- Ооруканага атамдар эгизим- yeryüzünde 70 milyondan fazla her tarafında kullanılmaktadır" ğımız bir olay bugüne kadar aklı-
тарда эгиздер аз төрөлөт, ал Коомчулукка белгилүү, эгиз ди көтөрүп кирип кетишкен ikiz vardır. Genellikle çift yu- dedi. mızdan hiç çıkmadı. Kardeşimin
эми экологиясы кир аймакта актрисалар Мадина жана Ме- эле. Анан беш мүнөттөн ки- murta ikizleri anne 30 ile 34 ya- ayağı çıktığından dolayı hasta-
көп төрөлөт деген жыйынтык- дина Талипбековалар бири-би- йин мен ооруканадан чуркап şındayken, tek yumurta ikizleri 20 dakika büyük olduğum neye götürdük, ben hastanedeki
ка келишкен. рине куюп койгондой окшош чыгып келе жатсам жаңы эле ise anne 34 ile 39 yaşındayken için ona karşı kendimi odasından koşa koşa çıkarken,
болгондуктан көргөн адамдар эгизимди ооруканага жаткыз- dünyaya gelir. Uzmanlar ikizle- sorumlu hissediyorum önüme kardeşimin doktoru çıkıp
Бир саат айырма айырмалай албай кыйналы- ган доктурлар алдымдан чы- rin çok veya az doğmasını bölge- ‘Sen burda mısın? İyileştin mi?’
менен төрөлгөн шат. Эгиздердин бири Медина: гып калышып, “Ай, эмне сен lerin ekolojisine bağlamaktadır. İkiz aktrisler Medina ve Ma- diye şaşkınlıkla bakakalmıştı. Bu
учурлар болгон “Бул жашоодо өзүмө окшош басып калдыңбы?”- деп аябай Araştırmacılar ekolojisi temiz dina Talipbekova birbirine çok olayı hatırladığımız zaman ikimiz
жана жакын адамым бар экени үрөйлөрү учкан (күлүп). Бул olan bölgelerde ikizlerin az sayı- benzedikleri için insanlar çoğu de gülmekten kırılıyoruz. Bizi
Эгиздер тууралуу маалы- өтө кубандырат. Экөөбүздүн окуяны азыркыга чейин эстеп, da dünyaya geldiğini, buna karşı- zaman birbirinden ayıramıyor- görenler ikimizi birbirine çok ka-
мат алуу үчүн “Эне жана бала- келечекке койгон максаттары- күлүп калабыз. Экөөбүздү аб- lık olarak ekolojik düzeni bozuk lar. Medina: "Hayatta kendime rıştırıyorlar ama biz buna alıştık.
ны коргоо борборунун” төрөт быз бир жана ар дайым жаңы дан көп алмаштырышат. Бирок olan ve kirliliğin çok olduğu böl- benzeyen ve çok samimi birisinin İsimlerimizi karıştırmalarına rağ-
бөлүмүнүн башчысы Руслан нерселерди өздөштүрүү менен көнүп калганбыз, кимибиздин gelerde ise bu oranın çok yüksek varlığı beni mutlu ediyor. İkimi- men, hangi isimle çağırsalar se-
Агайдаров: “Бүгүнкү күнгө көп убактыбызды бирге өткөр- атыбызды атап кайрылбасын, olduğunu gösteren bir tabloyla zin de hayattaki hedefleri aynı ve lam veriyoruz" dedi. Amangeldi
чейин окумуштуулар бул кө- гөнгө аракет кылабыз”-десе, алик алып жада калса сүйлөшө karşılaşmışlardır. her zaman yeni şeyleri öğrenerek, ise: "Bizim hayattaki amaçlarımız
рүнүштүн себебин изилдөө Мадина болсо: “Мүнөзүбүз эки беребиз" - деди. "Экөөбүздүн birlikte vakit geçirmeye çalışıyo- ve hayallerimiz birbirinden farklı
менен алек. Бир жумурткадан башка болгонуна карабастан, жашоодогу максатыбыз, багы- En geç bir saat arayla doğan ruz" şeklinde konuştu. Madina değildir. Bence bunun için birbi-
жана эки жумурткадан пай- бири-бирибизди жарым сөзү- тыбыз, ойлорубуз, тилегибизде ikizler var ise: "Karakterlerimiz birbirine rimize çok yakınız"diye ekledi.
да болгон эгиздер бар. Бир бүздөн, көз караштарыбыздан айрыма жок” - деп кошумчала- benzememesine rağmen her ko-
жумурткадан пайда болгон эле түшүнөбүз. Мен Медина- ды Амангелди. Sağlık kurumlarından bu nuda çok iyi anlaşabiliyoruz. Ben
эгиздер бири-биринен ажыра- дан 20 мүнөткө улуу болгон- konuyla ilgili bilgi almak için
Эгиздер тууралуу İkizler hakkında
ilginç gerçekler:
1. Эгиздердин 25 пайызы сологой болушат. эмне билебиз? 1. İkizlerin %25’i solak olurlar.
2. 1971-жылы австралиялык 19 жаштагы Жеральдина Бродерик 9 эгиз балалуу болгон. 2. 1971 yılında 19 yaşındaki Avustralyalı Jeraldina Broderik 9 ikiz çocuğu dünyaya getirmiştir. Bu
Мындай көрүнүш тарыхта алгачкы жолу болуп, “Гиннес” рекорддор китебине каттал- olay Ginnes Rekorlar Kitabı’na girmiştir. Guinnes Rekorlar Kitabı’nın yazarları da ikizlerdir.
ган. Баса, “Гиннес” рекорддор китебинин түзүүчүлөрү – эгиздер.
3. Дүйнө жүзүндө эгиздер эң көп төрөлгөн өлкө – Шотландия. Бул өлкөдө ар бир 40-тө- 3. Dünyadaki ikizlerin en çok sayıda doğduğu ülke İskoçya’dır. Bu ülkede doğum yapan her 40
рөттө эгиздер жарыкка келет. kadından biri ikiz doğum yapmaktadır.
4. Тарыхта эң оор салмакта төрөлгөн эгиздер – 12 кг 300гр болгон. 4. Tarihte en çok kiloyla doğan ikizler 12 kilo 300 gramla doğmuştur.
5. Көпчүлүк эгиздердин тагдыры окшош болот. Төрөлгөндө эле бири биринен ажыраса 5. İkizlerin çoğunluğunun kaderleri birbirlerine benzerler. Yani doğduklarında birbirinden ayrıl-
да, мүнөзү окшош болуп, окшош ооруга чалдыгып, окшош окуяларга туш болушуп salar bile kişilikleri aynı olup, aynı saatte aynı olayları yaşayıp, aynı saatte ölebilirler.
жана бир убакта каза болушат.

