Güçlü Kemiklerin Temeli Çocuklukta Atılıyor


  • 2026-11-21

Kemiklerimiz, büyüme tamamlandığında değişimini durdurmuyor. Yaşam boyunca yenilenen bu canlı dokunun sağlığında, çocukluk ve ergenlik dönemindeki beslenme ve hareket alışkanlıkları belirleyici rol oynuyor. KTMÜ’de konuşan Prof. Dr. Zerrin Orbak, kemik sağlığının her yaşta korunması gerektiğini vurguladı.

Bir çocuğun oyun oynarken zıplaması, bir gencin basketbol oynaması ve ileri yaştaki bir kişinin denge egzersizleri yapması, yaşamın farklı dönemlerinde aynı amaca hizmet ediyor: Kemikleri ve onları destekleyen kasları güçlü tutmak. Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi (KTMÜ) Tıp Fakültesinde düzenlenen “Çocukluktan Yaşlılığa Kemik Sağlığı” seminerinde, bu yaşam boyu sürecin nasıl desteklenebileceği ele alındı.

Seminerin konuşmacısı Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Zerrin Orbak, kemik gelişimini etkileyen genetik özellikleri, beslenmeyi, fiziksel aktiviteyi, D vitaminini ve hormonal dengeyi değerlendirdi.

“Kemikler, vücudun sürekli yenilenen yapısıdır”

Dışarıdan sert ve değişmez görünen kemikler, gerçekte sürekli yenilenen canlı dokular. Eski kemik dokusu parçalanırken yerine yenisi yapılıyor. Çocukluk ve ergenlikte ise büyümeye eşlik eden kemik yapımı, iskeletin güçlenmesini sağlıyor.

Orbak, yetişkinlikte sahip olunacak kemik kütlesinin kazanılmasında ergenliğin kritik bir dönem olduğunu belirtti. Bu nedenle kemik sağlığını korumaya yönelik alışkanlıkların ileri yaşlara ertelenmemesi gerektiğine dikkat çekti. Çocukluk ve gençlikte ulaşılan kemik kütlesi, yaşamın sonraki dönemlerindeki kemik sağlığını etkileyen unsurlar arasında yer alıyor.

Güçlü kemikler için beslenme ve hareket birlikte gerekli

Prof. Dr. Orbak, yeterli kalsiyum ve protein alımının kemik gelişimindeki önemini anlatarak süt ve süt ürünlerinin kalsiyum kaynakları arasında bulunduğunu belirterek yoğurt ve kefir gibi fermente ürünlerin de beslenmede değerlendirilebileceğini söyledi.

Kalsiyum, kemik yapısının temel bileşenlerinden biri, D vitamini ise besinlerle alınan kalsiyumun bağırsaklardan emilmesine yardımcı oluyor. Bu nedenle kemik sağlığını tek bir besinle ilişkilendirmek yerine dengeli beslenme içinde değerlendirmek gerekiyor.

Fiziksel aktivite de bu sürecin diğer ayağını oluşturuyor. Prof. Dr. Orbak, jimnastik, voleybol, basketbol, tenis ve futbol gibi kemiklerin yük taşıdığı hareketler içeren sporların kemik gelişimini desteklediğini kaydetti. Kasların çalışması ve kemiklere binen uygun yük, kemik dokusunun güçlenmesine katkı sağlıyor.

İleri yaşlarda kas gücü ve denge öne çıkıyor

Yaş ilerledikçe kemik sağlığını koruma çabasına kas gücünü ve dengeyi sürdürme hedefi de ekleniyor. Prof. Dr. Orbak, ileri yaşlarda kas kütlesinin korunmasının ve denge egzersizlerinin düşme ve kırık riskini azaltmadaki önemini vurguladı. Hareketin türü ve yoğunluğunun kişinin sağlık durumuna uygun olması gerekiyor.

Sigara ve alkol kullanımının kemik sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerine de değinen Orbak, osteoporozun yaşlanmanın kaçınılmaz bir sonucu olarak görülmemesi gerektiğini belirtti. 

 
    Sosyal medyada paylaşın